Phớt cao su NBR, Viton FKM, silicone, PU, PTFE từ -40°C đến 260°C

Phớt cao su, hay phốt cao su, là vòng cao su tổng hợp lắp ở khe giữa trục và lỗ để giữ dầu, mỡ bên trong và ngăn bụi, nước từ ngoài vào. Dải làm việc theo vật liệu đi từ -40°C đến 260°C; kho có NBR, Viton FKM, silicone, PU và PTFE.

Phớt cao su làm kín trục quay và trục tịnh tiến

Môi phớt tì vào trục. Với trục quay (động cơ, hộp số, bơm) dùng phớt thuộc danh mục phớt chắn dầu, áp thấp, quay liên tục. Với ty và piston chạy thẳng của ben dùng phớt thủy lực hoặc khí nén, áp cao hơn. Bộ phớt ben thường kèm vòng dẫn hướng bằng vải tẩm nhựa phenolic để ty không chạm kim loại.

Các loại phớt cao su theo vị trí lắp

• Phớt chắn dầu: kiểu TC, SC, TB cho trục quay, chịu áp tối đa 0.05 MPa và tốc độ trượt dưới 15 m/s. Chữ S chỉ một môi, T hai môi, C vỏ cao su, B vỏ kim loại; xem phớt chắn dầu TC.
• Phớt thủy lực: bịt ty và piston của ben, xem phớt xi lanh thủy lực.
• Phớt khí nén: dùng cho piston và ty xi lanh khí, xem phớt xi lanh khí nén.
• Phớt chắn bụi: nằm ở cổ ty, giữ bụi khỏi phớt chính, xem phớt chắn bụi.
• Phớt trục bơm: phớt máy bơm và phớt mặt chà.
• Long đền dầu: vòng kim loại cố định phớt, xem long đền dầu.

Thông số kỹ thuật phớt cao su

Các số dưới đây lấy từ phớt đang bán và từ phiếu kiểm của kho, phân theo vật liệu.

Chỉ tiêu	Giá trị
NBR, nhiệt độ làm việc	-30°C đến 120°C
NBR, độ cứng	70 đến 75 Shore A
Viton FKM, nhiệt độ làm việc	-20°C đến 200°C
Viton FKM, độ cứng	75 ± 5 Shore A, màu nâu
Phiếu CQ phớt dầu FKM của kho	chuẩn AMS-7276, mẫu đo 79 Shore A, bền kéo 12.7 MPa
Silicone, nhiệt độ làm việc	-40°C đến 200°C (theo COA)
Silicone, độ cứng	65 ± 5 Shore A
PU cho phớt thủy lực, độ cứng	92 đến 94 Shore A
PTFE, nhiệt độ làm việc	-180°C đến 260°C
Phớt chắn dầu, áp tối đa	0.05 MPa
Phớt chắn dầu, tốc độ trượt	dưới 15 m/s
Ví dụ ghi cỡ	25x52x8mm (trong x ngoài x dày)

So sánh NBR, Viton FKM, silicone, PU, PTFE theo thế mạnh và điều cần tránh

Bảng đặt điều cần tránh cạnh thế mạnh của từng vật liệu, dùng để loại nhanh vật liệu không hợp môi chất.

Vật liệu	Nên dùng cho	Cần tránh
NBR	dầu khoáng, mỡ, dầu thủy lực	ozon kéo dài, xeton, dầu phanh gốc glycol
Viton FKM	nhiên liệu, dầu nóng, axit vô cơ	amoniac, amin, xeton như acetone và MEK, hơi nước, dầu phanh gốc glycol
Silicone	chỗ khô nóng, thực phẩm	dầu khoáng, vị trí mòn nhiều
PU	ben áp cao, chỗ mài mòn	nước nóng, hơi nước
PTFE	gần như mọi hóa chất, trên 200°C	trục nhám, trục lệch tâm

Bảng tra cỡ phớt cao su có sẵn

Cỡ ngoài bảng thì gửi ba số đo hoặc ảnh phớt cũ đặt cạnh thước.

Nhóm	Sản phẩm	Cỡ sẵn kho
Chắn dầu NBR	Phớt chắn dầu TC, TB, SC	trục 15 đến 85mm, dày 7 đến 12mm, 30 cỡ
Chắn dầu Viton	Phớt chắn dầu Viton FKM	trục 15 đến 85mm, dày 7 đến 12mm, 30 cỡ
Thủy lực PU	Phớt thủy lực nhựa PU kiểu UN, UNI, IDI	cỡ phổ thông có sẵn, cỡ lạ cắt theo mẫu
Chắn bụi	Phớt chắn bụi DKB, DSI, LBI, LBH, DH	DH 59 cỡ cho ty 14 đến 250mm; kiểu còn lại theo cỡ ty
Bơm nước	Phớt máy bơm nước	trục 25 đến 50mm, dày 7 đến 12mm, 30 cỡ

Bảng giá phớt cao su

Giá tham khảo tính từ cỡ nhỏ đến cỡ lớn, chưa gồm VAT 8%; đơn lớn có giá thấp hơn.

Nhóm	Khoảng giá
Phớt thủy lực nhựa PU	từ 55.000 đ lên đến 2.500.000 đ
Phớt chắn dầu NBR kiểu TC, TB, SC	từ 13.000 đ lên đến 310.000 đ
Phớt chắn dầu Viton FKM	từ 10.000 đ lên đến 295.000 đ
Phớt chắn bụi	từ 9.500 đ lên đến 285.000 đ
Phớt máy bơm nước	từ 12.000 đ lên đến 235.000 đ

Chọn vật liệu theo môi chất và nhiệt độ

Xác định môi chất trước, nhiệt độ sau. Viton FKM thường đắt hơn NBR 5 đến 10 lần theo cỡ và nhà sản xuất, nên chỉ nâng cấp khi NBR không đáp ứng.

• Dầu đến 120°C: NBR.
• Dầu nóng, nhiên liệu, axit: Viton FKM; nơi nóng liên tục xem thêm phớt chịu nhiệt.
• Nóng khô, không có dầu: silicone.
• Ben thủy lực áp cao, mài mòn: PU.
• Trên 200°C hoặc hóa chất mạnh: PTFE, xem phớt teflon.

Đặt phớt cao su theo ba số đo và kiểu môi

Ghi cỡ theo thứ tự đường kính trong, đường kính ngoài, bề dày, sau đó kiểu môi TC, SC hay TB và vật liệu. Đo trục và lỗ bằng thước cặp thay vì đo phớt cũ đã mòn. Đối chiếu cỡ chuẩn ở bảng kích thước phớt chắn dầu; cùng hai đường kính vẫn có nhiều bề dày, nên chọn trong phớt chắn dầu theo bề dày từ 5mm đến 25mm. Kho đóng phớt Viton FKM kiểu TC thành cuộn giấy 10 chiếc, ghi mã TC, cỡ và chữ FKM trên cuộn.

Câu hỏi thường gặp về phớt cao su