Kích thước gioăng mặt bích JIS, ANSI, DIN từ DN15 đến DN600

Kích thước gioăng mặt bích là hai số cần có để đặt cắt vòng đệm cho một cặp bích: đường kính lòng và đường kính ngoài của vòng. Ống DN50, bích JIS 10K cần vòng 61x104mm, bích ANSI 150 cần 60.3x104.8mm. Dưới đây là kích thước gioăng mặt bích từ DN15 đến DN600.

Một vòng đệm bích được mô tả bằng những số nào

Bốn dữ liệu đủ để chốt một vòng: cỡ ống, hệ tiêu chuẩn, cấp áp, và cặp đường kính trong - ngoài. Với JIS, chữ A đứng trước số là đường kính danh nghĩa theo mm, vì vậy A100, DN100 và ống 4 inch chỉ cùng một cỡ.

Các bảng ở đây áp dụng cho vòng phẳng không khoan lỗ (kiểu ring, còn viết IBC). Vòng ấy đặt gọn bên trong dãy bu lông và được bu lông giữ đúng tâm. Vòng phủ kín cả mặt bích (full face) khác: phải ghi thêm số lỗ, cỡ lỗ và đường kính vòng chia lỗ PCD.

Bảng kích thước gioăng mặt bích theo cỡ ống DN

Bảng đầu là phần tóm tắt của 9 hệ, cho biết mỗi hệ có những cỡ nào và hay gặp ở đường ống nào. Bảng sau là toàn bộ 168 dòng số đo, xếp theo cỡ ống.

Hệ và cấp áp	Số cỡ có sẵn	DN nhỏ nhất đến lớn nhất	Lòng vòng (mm)	Đường ống thường gặp
JIS 5K	19	15 đến 600	22 đến 615	Nước thải, đường gió, khí áp thấp
JIS 10K	19	15 đến 600	22 đến 615	Cấp nước, hơi áp thấp, chữa cháy; cấp được đặt nhiều nhất
JIS 16K	19	15 đến 600	22 đến 615	Hơi bão hòa, dầu tải nhiệt
JIS 20K	19	15 đến 600	22 đến 615	Nồi hơi, hơi áp cao
JIS 30K	16	15 đến 400	22 đến 410	Mạch thủy lực, hơi quá nhiệt
ANSI 150	19	15 đến 600	21.4 đến 609.6	Máy móc chuẩn Mỹ, áp thấp
ANSI 300	19	15 đến 600	21.4 đến 609.6	Khai thác dầu khí, hóa dầu
DIN PN10	19	15 đến 600	22 đến 610	Bơm và van châu Âu, 10 bar
DIN PN16	19	15 đến 600	22 đến 610	Bơm và van châu Âu, 16 bar

Khi tra, chốt hệ tiêu chuẩn trước, sau đó mới đọc hai cột đường kính ở dòng có đúng cỡ DN. Mọi số là của vòng phẳng, không phải của mặt bích.

Cỡ ống	Tiêu chuẩn	Đường kính ngoài (mm)	Đường kính trong (mm)	Cỡ inch
DN15	JIS 5K	50	22	1/2"
DN15	JIS 10K	58	22	1/2"
DN15	JIS 16K	58	22	1/2"
DN15	JIS 20K	58	22	1/2"
DN15	JIS 30K	64	22	1/2"
DN15	ANSI 150	47.6	21.4	1/2"
DN15	ANSI 300	54	21.4	1/2"
DN15	DIN PN10	50	22	1/2"
DN15	DIN PN16	50	22	1/2"
DN20	JIS 5K	55	28	3/4"
DN20	JIS 10K	63	28	3/4"
DN20	JIS 16K	63	28	3/4"
DN20	JIS 20K	63	28	3/4"
DN20	JIS 30K	69	28	3/4"
DN20	ANSI 150	57.2	27	3/4"
DN20	ANSI 300	66.7	27	3/4"
DN20	DIN PN10	60	28	3/4"
DN20	DIN PN16	60	28	3/4"
DN25	JIS 5K	65	35	1"
DN25	JIS 10K	74	35	1"
DN25	JIS 16K	74	35	1"
DN25	JIS 20K	74	35	1"
DN25	JIS 30K	79	35	1"
DN25	ANSI 150	66.7	33.3	1"
DN25	ANSI 300	73	33.3	1"
DN25	DIN PN10	70	35	1"
DN25	DIN PN16	70	35	1"
DN32	JIS 5K	78	43	1 1/4"
DN32	JIS 10K	84	43	1 1/4"
DN32	JIS 16K	84	43	1 1/4"
DN32	JIS 20K	84	43	1 1/4"
DN32	JIS 30K	89	43	1 1/4"
DN32	ANSI 150	76.2	42.1	1 1/4"
DN32	ANSI 300	82.6	42.1	1 1/4"
DN32	DIN PN10	82	43	1 1/4"
DN32	DIN PN16	82	43	1 1/4"
DN40	JIS 5K	83	49	1 1/2"
DN40	JIS 10K	89	49	1 1/2"
DN40	JIS 16K	89	49	1 1/2"
DN40	JIS 20K	89	49	1 1/2"
DN40	JIS 30K	100	49	1 1/2"
DN40	ANSI 150	85.7	48.4	1 1/2"
DN40	ANSI 300	95.3	48.4	1 1/2"
DN40	DIN PN10	92	49	1 1/2"
DN40	DIN PN16	92	49	1 1/2"
DN50	JIS 5K	93	61	2"
DN50	JIS 10K	104	61	2"
DN50	JIS 16K	104	61	2"
DN50	JIS 20K	104	61	2"
DN50	JIS 30K	114	61	2"
DN50	ANSI 150	104.8	60.3	2"
DN50	ANSI 300	111.1	60.3	2"
DN50	DIN PN10	107	61	2"
DN50	DIN PN16	107	61	2"
DN65	JIS 5K	118	77	2 1/2"
DN65	JIS 10K	124	77	2 1/2"
DN65	JIS 16K	124	77	2 1/2"
DN65	JIS 20K	124	77	2 1/2"
DN65	JIS 30K	140	77	2 1/2"
DN65	ANSI 150	123.8	73	2 1/2"
DN65	ANSI 300	130.2	73	2 1/2"
DN65	DIN PN10	127	77	2 1/2"
DN65	DIN PN16	127	77	2 1/2"
DN80	JIS 5K	129	90	3"
DN80	JIS 10K	134	90	3"
DN80	JIS 16K	140	90	3"
DN80	JIS 20K	140	90	3"
DN80	JIS 30K	150	90	3"
DN80	ANSI 150	136.5	88.9	3"
DN80	ANSI 300	149.2	88.9	3"
DN80	DIN PN10	142	90	3"
DN80	DIN PN16	142	90	3"
DN100	JIS 5K	149	115	4"
DN100	JIS 10K	159	115	4"
DN100	JIS 16K	165	115	4"
DN100	JIS 20K	165	115	4"
DN100	JIS 30K	173	115	4"
DN100	ANSI 150	174.6	114.3	4"
DN100	ANSI 300	181	114.3	4"
DN100	DIN PN10	162	115	4"
DN100	DIN PN16	162	115	4"
DN125	JIS 5K	184	141	5"
DN125	JIS 10K	190	141	5"
DN125	JIS 16K	203	141	5"
DN125	JIS 20K	203	141	5"
DN125	JIS 30K	208	141	5"
DN125	ANSI 150	196.9	141.3	5"
DN125	ANSI 300	215.9	141.3	5"
DN125	DIN PN10	192	141	5"
DN125	DIN PN16	192	141	5"
DN150	JIS 5K	214	167	6"
DN150	JIS 10K	220	167	6"
DN150	JIS 16K	238	167	6"
DN150	JIS 20K	238	167	6"
DN150	JIS 30K	251	167	6"
DN150	ANSI 150	222.3	168.3	6"
DN150	ANSI 300	250.8	168.3	6"
DN150	DIN PN10	218	169	6"
DN150	DIN PN16	218	169	6"
DN200	JIS 5K	260	218	8"
DN200	JIS 10K	270	218	8"
DN200	JIS 16K	283	218	8"
DN200	JIS 20K	283	218	8"
DN200	JIS 30K	296	218	8"
DN200	ANSI 150	279.4	219.1	8"
DN200	ANSI 300	308	219.1	8"
DN200	DIN PN10	273	220	8"
DN200	DIN PN16	273	220	8"
DN250	JIS 5K	325	270	10"
DN250	JIS 10K	333	270	10"
DN250	JIS 16K	356	270	10"
DN250	JIS 20K	356	270	10"
DN250	JIS 30K	360	270	10"
DN250	ANSI 150	339.7	273.1	10"
DN250	ANSI 300	362	273.1	10"
DN250	DIN PN10	328	274	10"
DN250	DIN PN16	329	274	10"
DN300	JIS 5K	370	321	12"
DN300	JIS 10K	378	321	12"
DN300	JIS 16K	406	321	12"
DN300	JIS 20K	406	321	12"
DN300	JIS 30K	420	321	12"
DN300	ANSI 150	409.6	323.9	12"
DN300	ANSI 300	422.3	323.9	12"
DN300	DIN PN10	378	325	12"
DN300	DIN PN16	384	325	12"
DN350	JIS 5K	413	359	14"
DN350	JIS 10K	423	359	14"
DN350	JIS 16K	450	359	14"
DN350	JIS 20K	450	359	14"
DN350	JIS 30K	465	359	14"
DN350	ANSI 150	450.9	355.6	14"
DN350	ANSI 300	485.8	355.6	14"
DN350	DIN PN10	438	356	14"
DN350	DIN PN16	444	356	14"
DN400	JIS 5K	473	410	16"
DN400	JIS 10K	486	410	16"
DN400	JIS 16K	510	410	16"
DN400	JIS 20K	510	410	16"
DN400	JIS 30K	524	410	16"
DN400	ANSI 150	514.4	406.4	16"
DN400	ANSI 300	539.8	406.4	16"
DN400	DIN PN10	489	407	16"
DN400	DIN PN16	495	407	16"
DN450	JIS 5K	533	460	18"
DN450	JIS 10K	541	460	18"
DN450	JIS 16K	575	460	18"
DN450	JIS 20K	575	460	18"
DN450	ANSI 150	549.3	457.2	18"
DN450	ANSI 300	596.9	457.2	18"
DN450	DIN PN10	539	458	18"
DN450	DIN PN16	555	458	18"
DN500	JIS 5K	583	513	20"
DN500	JIS 10K	596	513	20"
DN500	JIS 16K	630	513	20"
DN500	JIS 20K	630	513	20"
DN500	ANSI 150	606.4	508	20"
DN500	ANSI 300	654.1	508	20"
DN500	DIN PN10	594	508	20"
DN500	DIN PN16	617	508	20"
DN600	JIS 5K	691	615	24"
DN600	JIS 10K	700	615	24"
DN600	JIS 16K	734	615	24"
DN600	JIS 20K	734	615	24"
DN600	ANSI 150	717.6	609.6	24"
DN600	ANSI 300	774.7	609.6	24"
DN600	DIN PN10	695	610	24"
DN600	DIN PN16	734	610	24"

Cấp áp JIS 10K, ANSI 150, DIN PN16 trong kích thước gioăng mặt bích

Mỗi hệ gọi cấp áp một kiểu, và đó là lý do cùng một cỡ ống lại ra ba vòng khác nhau. Số trước chữ K của JIS là áp danh nghĩa, ANSI nói bằng class, DIN nói bằng PN (bar). Đổi sang đơn vị khác thì xem bài đơn vị đo áp suất.

Xuất xứ hệ	Cách ghi cấp	Hiểu như thế nào	Văn bản áp dụng
JIS, Nhật	5K, 10K, 16K, 20K, 30K	Con số là áp danh nghĩa kgf/cm2; 5K xấp xỉ 0.5 MPa, 10K xấp xỉ 1 MPa, 16K xấp xỉ 1.6 MPa	JIS B 2404 cho gioăng, JIS B 2220 cho bích
ANSI/ASME, Mỹ	class 150, class 300	Cấp áp bích theo ASME B16.5, cỡ ống tính bằng inch	ASME B16.21 cho gioăng
DIN/EN, châu Âu	PN10, PN16	PN là áp danh nghĩa, đơn vị bar	EN 1514-1 cho gioăng, EN 1092-1 cho bích

Đọc bảng kích thước gioăng mặt bích: cấp nào cho số giống nhau

Với JIS, lòng vòng chỉ phụ thuộc cỡ ống nên không đổi giữa các cấp; cấp càng cao thì đường kính ngoài càng to. Lấy DN100: lòng 115mm, đường kính ngoài lần lượt 149, 159, 165, 165 và 173mm cho 5K, 10K, 16K, 20K, 30K.

JIS 10K và 16K dùng chung vòng từ DN15 đến DN65; DN50 chẳng hạn đều có đường kính ngoài 104mm. Từ DN80 chúng tách: 134mm cho 10K, 140mm cho 16K. Còn 16K với 20K thì không khác ở bất cứ cỡ nào trong bảng. Riêng 30K dừng ở DN400, các cấp kia chạy tới DN600.

Bên châu Âu, PN10 và PN16 giống nhau từ DN15 đến DN200 (DN200 là 220x273mm). Sang DN250 PN10 cho ngoài 328mm còn PN16 cho 329mm; tới DN300 là 378mm so với 384mm. Bên Mỹ, DN100 class 150 và class 300 chung lòng 114.3mm nhưng ngoài 174.6mm và 181mm. Những số lẻ này là hệ quả của việc gốc tính ở đơn vị inch.

So sánh kích thước gioăng mặt bích JIS 10K, ANSI 150 và DIN PN16

Chọn nhầm hệ có thể làm vòng ngoài sai tới trên 15mm. Bốn cỡ dưới đây đặt ba hệ cạnh nhau, ghi lòng x ngoài (mm).

Ống	Hệ JIS 10K	Hệ ANSI 150	Hệ DIN PN16
DN50	61x104	60.3x104.8	61x107
DN100	115x159	114.3x174.6	115x162
DN150	167x220	168.3x222.3	169x218
DN200	218x270	219.1x279.4	220x273

Tại DN100, vòng ANSI 150 to hơn vòng JIS 10K 15.6mm ở đường kính ngoài. Đem vòng 10K đặt lên bích ANSI 150 thì vòng nằm lọt quá sâu, không chạm tới bu lông và dễ trượt lệch.

Xác định hệ bích tại chỗ trước khi chốt kích thước gioăng mặt bích

Nhiều bích có chữ dập trên vành, như "10K 100A", "150LB 4" hay "PN16 DN100"; đọc là xong. Bích trơn thì lấy thước đo vòng gioăng đang nằm trong đó, hoặc khoảng trống giữa các bu lông, và dò ở cột đường kính ngoài của cỡ DN tương ứng.

Thử với ống DN100: đo khoảng 159mm là JIS 10K, khoảng 162mm là DIN PN16, khoảng 175mm là ANSI 150. Vòng đã dùng bị ép nở nên thường đo lớn hơn bảng vài mm; cứ chọn hệ có số gần nhất. Vòng khoan lỗ thì ghi thêm số lỗ và PCD.

Độ dày gioăng mặt bích và loại khoan lỗ bu lông

Ba văn bản JIS B 2404, ASME B16.21 và EN 1514-1 để ngỏ độ dày của gioăng tấm phẳng, việc chọn tùy vật liệu và độ phẳng mặt bích. Bích từ DN150, DN200 trở lên khó phẳng đều nên vòng cao su thường lấy từ tấm cao su dày 3 đến 5mm.

Vật liệu cứng hơn như graphite, PTFE, bìa không amiang thì cắt ở 1.5, 2 và 3mm. Vòng khoan lỗ cho bích JIS cần số lỗ, cỡ lỗ và PCD; các số này có ở trang tấm amiang cắt gioăng bích JIS.

Sai lầm khi tra kích thước gioăng mặt bích

Bốn kiểu nhầm dưới đây khiến vòng cắt ra không dùng được.

• Báo mỗi cỡ DN: DN100 có tới ba đường kính ngoài là 159mm, 162mm và 174.6mm, tùy hệ.
• Lấy đường kính mặt bích làm đường kính vòng: vòng phẳng nằm trong dãy bu lông nên nhỏ hơn mặt bích.
• Đánh đồng 10K với PN10: cùng áp danh nghĩa chừng 1 MPa, nhưng DN100 của JIS 10K ngoài 159mm, của DIN PN10 ngoài 162mm.
• Thu nhỏ lòng vòng để "cho chắc": mép vòng nhô vào dòng chảy, gây cản và bị môi chất mài mòn.

Kích thước gioăng mặt bích trong bảng được cắt từ vật liệu nào

Kho cắt đúng các cỡ trong bảng ở sáu nhóm vật liệu; cỡ không có trong bảng thì làm theo bản vẽ hoặc mẫu.

• Cao su: gioăng mặt bích cao su cho đường nước, dầu, khí ở nhiệt độ thấp.
• Graphite: gioăng chì chịu 450°C ngoài không khí, 650°C trong hơi nước.
• PTFE: gioăng teflon bích jis cho axit, kiềm, dung môi tới 260°C.
• Không amiang: gioăng không amiang cho hơi nước và dầu ở áp vừa.
• Thép xoắn: gioăng xoắn dùng cho bích class cao khi gioăng tấm không đủ chịu áp.
• Tấm cao su 0.5mm đến 20mm: tấm để thợ tự cắt theo bảng.

Cả sáu nhóm xếp trong danh mục gioăng mặt bích.

Câu hỏi thường gặp về kích thước gioăng mặt bích